Wczesna linia boczna · 1753 do 2021
Linia z Kulm, czyli powrót do punktu wyjścia
Najmłodszy chyba brat Johanna Friedricha (II.) przechodzi wcześnie na prawy brzeg Wisły, do starostwa (Starostei) Chelmno (Chełmno). Dziewięć pokoleń później jedna gałąź tej linii prowadzi z powrotem do Sauerlandu — w okolicę, która rodzinie Bommert przez stulecia służyła jako miejsce pochodzenia.
- Protoplasta
- Peter (I.) Bomert, syn Friedricha (I.), brat Johanna Friedricha (II.). Kronika podaje trzy różne przypuszczenia co do roku jego urodzenia.
- Małżeństwa
- 1753 Eva Cerclau w Swiete Wielki / Groß Schwenten · 1757 Eva Pomplun w Grupa / Kommorsk, powiat Schwetz (świecki)
- Dzieci
- Dwoje z pierwszego małżeństwa (Christian, Gottfried) · troje z drugiego małżeństwa (Peter (II.), Johann, Christine)
- Nazwy linii
- Linia z Kulm (Kulmer Linie) od miasta Chelm / Kulm (Chełmno), około 50 km na południe od Graudenz (Grudziądz). Linia główna nosi od okolic Graudenz (Grudziądz) nazwę linii graudenzkiej (Graudenzer Linie).
- Śledzony ciąg pokoleń
- Dziewięć pokoleń aż do współczesności. Dalsze potomstwo tej linii pozostaje w tym przedstawieniu na uboczu.
Podział
Dlaczego w ogóle opowiada się o linii bocznej
Linii głównej wokół Johanna Friedricha (II.) poświęca ten tom najwięcej uwagi. Spojrzenie na wczesne odgałęzienie jest mimo to interesujące — nie jako dodatek, lecz jako próba kontrolna: rodzina, która miała ten sam punkt wyjścia, a wybrała inną drogę.
Linia ta bardzo wcześnie przechodzi z lewego na prawy brzeg Wisły, do starostwa (Starostei) Chelmno (Chełmno), i pozostaje tam długo uchwytna w źródłach. Dlatego autor nazywa ją od starego miasta Chelm / Kulm (Chełmno), około 50 kilometrów na południe od Grudziądz / Graudenz.
Przedstawienie ogranicza się do jednego tylko nurtu licznego potomstwa Petera (I.) i pomija wszystkie pozostałe. Powodem nie jest zamiłowanie do porządku, lecz wzorzec ruchu: prowadzi on w końcu z powrotem tam, skąd rodzina przed przybyciem do Polski być może pochodziła. Gdzie to możliwe, zestawienie podaje liczbę dzieci, aby rozmiar rozgałęzienia pozostał widoczny.
Nazwisko Bommert na zachód od Wisły
Jak kronika sobie z tym radzi. Nie twierdzi nic o pochodzeniu. Pokazuje ruch — przez dziewięć pokoleń na wschód i południowy wschód, potem z powrotem przez Wisłę, a wreszcie aż po zachodni skraj Sauerlandu — i pozostawia wniosek czytelnikowi.
Ciąg pokoleń
Dziewięć pokoleń w skrócie
Etapy są zgodne z manuskryptem. Numeracja zaczyna się od przybysza Friedricha (I.) i biegnie przez Petera (I.) oraz jego syna Johanna aż do dwóch najmłodszych pokoleń.
- 1. generacjaFriedrich (I.) · * ok. 1675, po 1722 · przybysz w Marzy Nowe.
1. oo Gertruda, * ok. 1680, † ok. 1720 · 2. oo około 1721 Anna (Catharina?), która w 1737 roku wychodzi drugi raz za mąż za Adama Gotkie (później Kottke).
Czworo dzieci: trzech synów, jedna córka. - 2. generacjaPeter (I.) · * między 1724 a 1736 · protoplasta linii z Kulm.
1. oo 1753 Eva Cerclau w Swiete Wielki / Groß Schwenten · 2. oo 1757 Eva Pomplun w Grupa / Kommorsk, powiat Schwetz (świecki).
Dwoje dzieci z pierwszego małżeństwa: Christian i Gottfried. Troje dzieci z drugiego małżeństwa: Peter (II.), Johann i Christine. - 3. generacjaJohann · * ok. 1761 (wyliczony), † 1790 · mieszkający w Klammer.
oo Christine Rode z Klammer, ślub w Schönsee.
Czworo dzieci: Eva, Peter (III.), Johann i Ferdinand. - 4. generacjaFerdinand · * 1790 w Klammer, † 1845 w Koelln.
Miejsca zamieszkania: Neugut, Niederausmaß, Rathsgrund i Koelln. oo 1814 Anna Buchholz w Klammer.
Dziesięcioro dzieci: trzech synów, siedem córek. - 5. generacjaFriedrich Eduard · * 1835 w Koelln, rok śmierci nieznany · Käthner (komornik); mieszkający w Rathsgrund i Koelln.
oo Maria Görz.
Ośmioro dzieci: trzech synów, pięć córek. - 6. generacjaEduard Friedrich · * 1858 w Rathsgrund, ochrzczony w Groß Lunau, † 1898 w Groß Lunau.
oo 1884 Auguste Könitz w Groß Lunau.
Dwoje dzieci: jeden syn, jedna córka. - 7. generacjaGustav Friedrich · * 10 listopada 1886 w Groß Lunau, powiat Kulm (chełmiński).
oo 23 września 1911 Luise Marie Zabel w Groß Lunau.
Dziewięcioro dzieci, urodzonych między 1911 a latami dwudziestymi w Hückeswagen, w Kulm (Chełmno) i w Sachsen (Saksonii). - 8. generacjaUrodzenie w 1930 roku w Großbruch koło Leipzig (Lipsk).
To pokolenie kronika wymienia z nazwiska. - 9. generacjaŻyje w Grimma w Sachsen (Saksonii).
To pokolenie także kronika wymienia z nazwiska.
O wymienianiu nazwisk najmłodszych pokoleń. Manuskrypt podaje imiona i miejsca zamieszkania osób z ósmego i dziewiątego pokolenia tej linii; według jego danych potomkowie żyją do dziś w Grimma i Bad Lausick koło Leipzig (Lipska). W tym wydaniu oba najmłodsze pokolenia prowadzone są bez nazwisk. Dane osobowe żyjących jeszcze osób nie należą do publicznie czytelnej wersji, dopóki osoby te nie wyrażą zgody. Kto potrzebuje nazwisk, znajdzie je w manuskrypcie.
1911 do 1920
Podróż poślubna, która nią nie była
Gustav Friedrich Bommert i Luise Marie Zabel biorą ślub 29 listopada 1911 roku w Groß Lunau w powiecie Kulm (chełmińskim). Wkrótce po ślubie małżeństwo opuszcza Prusy Zachodnie i przenosi się na zachodni skraj Sauerlandu, do Hückeswagen — ponad 500 kilometrów, w kierunku przeciwnym do wszystkich wcześniejszych wędrówek.
Droga ta jest wykreślona na mapie Cesarstwa Niemieckiego (Deutsches Reich) z lat 1911–1912: z Kulm (Chełmno) przez Wisłę, w poprzek przez Posen (Poznań) i Brandenburgię (Brandenburg), aż do Hückeswagen w Nadrenii. Jeszcze przed wybuchem pierwszej wojny światowej małżeństwo wraca z pierwszym synem, urodzonym 12 maja 1912 roku w Hückeswagen, do Groß Lunau i Kulm (Chełmno).
Na początku lat dwudziestych następuje drugie wyruszenie w drogę. Niestabilna sytuacja polityczna w Prusach Zachodnich w nowo utworzonym państwie polskim skłania małżonków do ponownego wyboru odległego celu: Großbruch koło Leipzig (Lipsk) w Sachsen (Saksonii). W pobliżu, w Grimma i Bad Lausick, żyją według danych manuskryptu potomkowie do dziś.
Dla kroniki historia linii z Kulm nie kończy się w ten sposób w Kulm (Chełmno), lecz na zachodzie Niemiec — po ruchu, który przez dziewięć pokoleń prowadził w kierunku przeciwnym.
1911 i 1912. Manuskrypt podawał jako datę urodzenia pierwszego syna najpierw 12 maja 1911 roku w Hückeswagen — datę przed ślubem z 29 listopada 1911 roku, której nie dało się tak utrzymać. Autor poprawił to miejsce: Karl urodził się 12 maja 1912 roku, a rodzina jeszcze w 1912 roku wróciła z Hückeswagen do Groß Lunau i Kulm (Chełmno), w każdym razie przed wybuchem pierwszej wojny światowej. Z planowanej krótkiej podróży poślubnej z 1911 roku stało się wyruszenie w drogę z powrotem w roku następnym. Obie daty ślubu w manuskrypcie różnią się jednak: ciąg pokoleń podaje 23 września 1911 roku, opis wyruszenia w drogę — 29 listopada 1911 roku. Obie te dane stoją tu obok siebie, aby żadnej z nich nie uważano za jedyną.
- Ślub
- 29 listopada 1911, Groß Lunau, powiat Kulm (chełmiński)
- Cel I
- Hückeswagen, Nadrenia — zachodni skraj Sauerlandu
- Powrót
- 1912, do Groß Lunau i Kulm (Chełmno), przed pierwszą wojną światową
- Cel II
- Około 1920 Großbruch koło Leipzig (Lipsk), Sachsen (Saksonia)
O dokładności
Wszystkie przypuszczenia prowadzą w ten sam czas
Dla Petera (I.) manuskrypt podaje dwa sformułowania, które oznaczają to samo okno czasowe:
- „* między 1724 a 1736“ w ciągu pokoleń linii z Kulm;
- „* około 1725 ± 5 lat“ w przedstawieniu drugiej generacji, wyprowadzone ze śmierci drugiej żony Anny w 1724 roku.
W obu wypadkach chodzi o to samo: chłopiec przyszedł na świat po tym, jak rodzina opuściła Marzy Nowe w 1724 roku, a przy swoim pierwszym małżeństwie w 1753 roku miał co najmniej osiemnaście lat. Do niedawna zbiorcze zestawienie drugiej generacji podawało natomiast „* przed 1717“ — datę, która nie pasuje do księgi chrztów bez luk i bez ani jednego wpisu na jego nazwisko. Autor zmienił to miejsce tymczasem na „* po 1724, + przed 1789“; zestawienie zgadza się teraz z ciągiem pokoleń. Kto prowadzi dalej ciąg pokoleń linii z Kulm, powinien liczyć się z przypuszczeniem „między 1724 a 1736“, ponieważ oba śluby z lat 1753 i 1757 oraz wiek zawarcia małżeństwa wynoszący 18 lat zawężają ten okres.
Dlaczego takie miejsca zostają. Kronika, która wygładza sprzeczności, traci możliwość sprawdzenia. Autor oznacza swoje szacunki znakiem „± 5 lat“ i wypisuje swoją niepewność. Ten projekt to przejmuje.
Z powrotem na lewy brzeg Wisły
Linia główna toczy się w tych samych latach dalej w powiecie Schwetz (świeckim): Gottfried Friedrich (III.) żeni się w 1769 roku w rodzinę kowalską i mimo to pozostaje Instmannem (parobkiem zobowiązanym do dworu).